به تغییرات منظم ارتفاع آب یا پوسته زمین دریک دوره تناوب، تحت تاثیر نیروی گرانی ماه وخورشید، کشند یا جزرو­مد­ گویندبا شنیدن نام جزرومد .معمولا همه به یاد جزرومد در یا می افتند ولی جزرومد در جو ( اتمسفر)زمین هم ایجاد می شود

¨کشند اتمسفری

در ارتفاعات نزدیک به 80 تا 120 کیلومتری که چگالی مولکول ها کم است کشند اتمسفری بوجود می آید عوامل بوجود آورنده آن عبارتند از.

1)چرخه روزانه شبانه منظم اتمسفر در مقابل خورشید : که امواج اتمسفری با دوره 1 روز نجومی 24ساعت یا 12 یا 8و....ساعت به عنوان کشند اتمسفری شناخته می شوندرا بوجود می آورند و به صورت فشار سطح و دما وسرعت باد خودرا نشان میدهند این امواج می توانند در حرکت باشند یا ایستا باشند

2)میدان گرانشی ماه : این میدان امواج گرانی را بوجود می آورند و دارای فرکانس 0.033 تا 3 هرتز  هستند چون. این امواج در فصل مشترک دو محیط مثلا اقیانوس و اتمسفر تولید می شوندبه انها امواج داخلی نیز گفته میشوند

3)اندرکنش غیر خطی کشندها وامواج سیاره ای : این امواج در عرض های جغرافیایی میانی دیده می شوند.و بیشترین تاثیر را در آب و هوا دارند ودرسال سبب نیروی کریولیسی در عرضهای جغرافیایی هستند یکی از اثرات این امواج بادهای افقی مارپیچی شکل  Jet stream  هستند.

کشندهای اتمسفری بوجود آمده در در ورد سپهر و آرام سپهر بیشترین دامنه را دارند  و قتی جو زمین تشعشعات خورشید را  در طول روز جذب می کند و گرم می شود .کشندهای تولید شده می توانند از این مناطق خارج شوند و به میان سپهر وگرم سپهر بروند در میان سپهر(ارتفاع 50-100 کیلومتر)دامنه کشندهای اتمسفریک می تواند به مقدار بیش از50 متر بر ثانیه هم برسند

می توان بزرگی کشندهای اتمسفری را با اندازه گیری نوسانات منظم باد ,فشارو چگالی می توان اندازه گیری کرد.

اگر A0 دامنه اولیه موج , z  ارتفاع , H ارتفاع مقیاسی در اتمسفر باشد دامنه موج کشندی یک موج در ارتفاع z را می توان از رابطه زیر تعیین کردم کشندها یا امواج کشندی با  عکس چگالی متناسب هستند وچگالی جو نیز با افزایش ارتفاع کاهش می یا بد یعنی امواج کشندی در ارتفاعات بالا بیشتر است

 

 

A = A0exp( − z / 2H)

 

دلیل برای این رشد چشمگیر از دامنه از نوسانات کوچک نزدیک زمین تا نوساناتی که غالب جابجایی را در خطوط میان سپهر دارند این حقیقت است که چگالی اتمسفر با افزایش ارتفاع کاهش می یا بد همانطور کشندها یا امواج کشندی به صورت متناسب(معکوس)با چگالی افزایش می یابند تا زمانیکه انرژی پایا می شود.

 

 

منابع:

www.hao.ucar.edu

www.wikipedia.com

www.nasa.com